“แสงซินโครตรอน” กำลังสำคัญขับเคลื่อนนวัตกรรมขั้นแนวหน้าของจีน

แหล่งกำเนิดแสงซินโครตรอนพลังงานสูง (High Energy Photon Source: HEPS) ซึ่งตั้งอยู่ภายในศูนย์วิทยาศาสตร์แห่งชาติแบบบูรณาการเขตหวยโหรว กรุงปักกิ่ง กำลังกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานด้านวิทยาศาสตร์ที่สำคัญของจีน โดยสามารถสร้างแสงที่สว่างกว่าดวงอาทิตย์ถึง 1 ล้านล้านเท่า และได้รับการยกย่องว่าเป็นแหล่งกำเนิดแสงซินโครตรอนรุ่นที่ 4 ที่มีค่าความสว่างตามการออกแบบสูงที่สุดในโลก

HEPS เป็นแหล่งกำเนิดแสงซินโครตรอนพลังงานสูงแห่งแรกของจีน และมีสมรรถนะอยู่ในระดับแนวหน้าของโลก 

นักวิทยาศาสตร์เปรียบอุปกรณ์นี้เสมือน “เครื่องเอกซเรย์ขนาดยักษ์” ที่ใช้รังสีเอกซ์พลังงานสูงในการศึกษาสสารระดับจุลภาค ช่วยให้สามารถสังเกตโครงสร้างและกระบวนการต่าง ๆ ได้อย่างละเอียดกว่าที่เคย

ด้วยคุณสมบัติด้านพลังงานสูง ความสว่างสูง ความสอดคล้องของลำแสงสูง และเสถียรภาพในการทำงาน HEPS สามารถสนับสนุนงานวิจัยและการประยุกต์ใช้ในสาขาการบินและอวกาศ พลังงาน สิ่งแวดล้อม ชีวการแพทย์ และเทคโนโลยีขั้นสูงอื่น ๆ จนได้รับการขนานนามว่าเป็น “ดวงตาระดับจุลภาค” และ “เครื่องมือสำคัญของชาติ” สำหรับการแก้ปัญหาเทคโนโลยีเชิงลึกและการสร้างนวัตกรรมต้นน้ำ

เมื่อวันที่ 29 ตุลาคม 2025 HEPS ผ่านการตรวจรับด้านวิศวกรรมและกระบวนการใช้งาน โดยมีสมรรถนะโดยรวมอยู่ในระดับชั้นนำของโลก นับเป็นก้าวสำคัญที่ทำให้จีนก้าวสู่ยุคแหล่งกำเนิดแสงซินโครตรอนรุ่นที่ 4 อย่างเต็มรูปแบบ และเป็นหนึ่งในไม่กี่ประเทศที่ครอบครองเทคโนโลยีครบวงจรของระบบดังกล่าว

ปัจจุบัน ศูนย์วิทยาศาสตร์แห่งชาติแบบบูรณาการเขตหวยโหรว กรุงปักกิ่ง มีโครงสร้างพื้นฐานด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีรวม 37 แห่ง ครอบคลุมการวิจัยด้านอวกาศ สสาร ข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์ วิทยาศาสตร์ชีวภาพ ระบบโลก และพลังงาน ส่งผลให้พื้นที่แห่งนี้กลายเป็นหนึ่งในศูนย์รวมโครงสร้างพื้นฐานวิทยาศาสตร์ขนาดใหญ่ที่หนาแน่นที่สุดของโลก

‍

ที่มา People’s Daily

‍